મધ્ય પૂર્વમાં ફાટી નીકળેલા યુદ્ધ અને જીઓપોલિટિકલ તણાવ પહેલા ભારતની રત્ન અને આભૂષણોની નિકાસમાં નોંધપાત્ર સ્થિરતા જોવા મળી હતી.
જેમ એન્ડ જ્વેલરી એક્સપોર્ટ પ્રમોશન કાઉન્સિલ (GJEPC) ના તાજેતરના આંકડા મુજબ, એપ્રિલ 2025 થી ફેબ્રુઆરી 2026ના 11 મહિના દરમિયાન ભારતની કુલ નિકાસ $25.93 અબજ પર પહોંચી છે.
ગત વર્ષે સમાન ગાળામાં આ આંકડો $25.92 અબજ હતો, જે દર્શાવે છે કે વૈશ્વિક પડકારો છતાં ભારતીય બજાર મક્કમ રહ્યું છે.
ફેબ્રુઆરીમાં તેજી અને બજારનું વૈવિધ્યકરણ
માત્ર ફેબ્રુઆરી 2026 મહિનાની વાત કરીએ તો, નિકાસ $2.68 અબજ નોંધાઈ હતી, જે ફેબ્રુઆરી 2025 ની તુલનામાં 3.86% નો વધારો દર્શાવે છે.
GJEPCના ચૅરમૅન કિરીટ ભણસાલીએ જણાવ્યું હતું કે, “અમેરિકાની ટેરિફ નીતિઓમાં ફેરફાર અને બદલાતી ગ્રાહક પસંદગીઓ વચ્ચે પણ ભારતીય જ્વેલરી ક્ષેત્રે અદભૂત સ્થિતિસ્થાપકતા બતાવી છે.”
ભારતે ઓસ્ટ્રેલિયા અને યુએઈ (UAE) સાથેના મુક્ત વ્યાપાર કરારો (FTA) નો ભરપૂર લાભ ઉઠાવીને પોતાના બજારનું વિસ્તરણ કર્યું છે.
અમેરિકન ટૅરિફ અને રાહત
અમેરિકાની નવી ટેરિફ સિસ્ટમ હેઠળ ભારતીય જ્વેલરી પરની અસરકારક ડ્યુટી હાલમાં 15.5% ની આસપાસ છે, જે અગાઉના પ્રસ્તાવિત સ્તરો કરતા ઘણી ઓછી છે.
જોકે, નેચરલ ડાયમંડ અને રફ ડાયમંડ પર લાદવામાં આવેલી 10% ઇમ્પોર્ટ ડ્યુટી અંગે ઉદ્યોગ જગત હજુ વધુ સ્પષ્ટતાની રાહ જોઈ રહ્યું છે.
મધ્ય પૂર્વ યુદ્ધની ગંભીર અસરો : સપ્લાય ચેઈન ઠપ્પ
માર્ચ 2026માં મધ્ય પૂર્વમાં શરૂ થયેલી સૈન્ય કાર્યવાહીએ વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઈનને હચમચાવી દીધી છે :
દુબઈ હબ પર અસર : દુબઈ વિશ્વના 20% સોના અને રફ ડાયમંડનું મુખ્ય કેન્દ્ર છે. મિસાઈલ હુમલા અને યુએઈ એરસ્પેસ બંધ થવાને કારણે વિમાની સેવાઓ સ્થગિત થઈ ગઈ છે, જેનાથી આયાત-નિકાસ અટકી પડી છે.
હીરા ઉદ્યોગમાં કટોકટી : વિશ્વના 90% હીરાનું કટિંગ અને પોલિશિંગ ભારતમાં થાય છે. દુબઈથી આવતા રફ ડાયમંડનો પુરવઠો બંધ થતા સુરત અને મુંબઈના એકમોને મોટી અસર થઈ છે.
ખર્ચમાં વધારો : કાર્ગો ડાયવર્ઝન અને લોજિસ્ટિક્સ સમસ્યાઓને કારણે નૂર ખર્ચ (Freight costs) અને વીમા પ્રિમિયમમાં જંગી વધારો થયો છે.
એપ્રિલ ૨૦૨૫-ફેબ્રુઆરી ૨૦૨૬ દરમિયાન નિકાસ
- કટ અને પોલિશ્ડ હીરાની નિકાસ ૧૧.૩૨ અબજ યુએસ ડોલર (રૂ. ૯૯,૬૬૨.૫૨ કરોડ) નોંધાઈ હતી, જે વાર્ષિક ધોરણે ૬.૭૧% ઘટાડો (૨.૬૮% રૂ. ની દ્રષ્ટિએ) દર્શાવે છે.
- સાદા અને સ્ટડેડ જ્વેલરી સહિત કુલ સોનાના દાગીનાની નિકાસ વાર્ષિક ધોરણે ૫.૯૯% (૧૦.૩૮% રૂ. ની દ્રષ્ટિએ) વધીને ૧૦.૭૧ અબજ યુએસ ડોલર (રૂ. ૯૪,૧૭૧.૪૪ કરોડ) થઈ છે.
- સાદા સોનાના દાગીનાની નિકાસ વાર્ષિક ધોરણે ૨.૪૪% (૬.૨૯% રૂ. ની દ્રષ્ટિએ) વધીને ૪.૬૪ અબજ યુએસ ડોલર (રૂ. ૪૦,૬૬૯.૬૬ કરોડ) થઈ છે.
- સ્ટડેડ ગોલ્ડ જ્વેલરીની નિકાસમાં વાર્ષિક ધોરણે 8.87% (13.70% રૂ. ની દ્રષ્ટિએ)નો મજબૂત વધારો થયો છે જે 6.07 અબજ યુએસ ડોલર (રૂ. 53,501.78 કરોડ) થયો છે, જેને મૂલ્યવર્ધિત માંગમાં વધારો થયો છે.
- મજબૂત આંતરરાષ્ટ્રીય માંગ અને ચાંદીના ઊંચા ભાવને કારણે ચાંદીના જ્વેલરીની નિકાસ 55.41% (63.24% રૂ. ની દ્રષ્ટિએ) વધીને 1.40 અબજ યુએસ ડોલર (રૂ. 12,343.94 કરોડ) થઈ છે.
- પ્લૅટિનમ જ્વેલરીની નિકાસ 43.81% (50.40% રૂ. ની દ્રષ્ટિએ) વધીને 236.62 મિલિયન યુએસ ડોલર (રૂ. 2,090.06 કરોડ) થઈ છે, જે વિશિષ્ટ અને પ્રિમિયમ બજારોમાં વધતી સ્વીકૃતિ અને ભાવ વૃદ્ધિને કારણે મદદરૂપ થઈ છે.
- પોલિશ્ડ લેબ-ગ્રોન હીરાની નિકાસ વાર્ષિક ધોરણે 8.58% ઘટીને (-4.67% રૂ. ની દ્રષ્ટિએ) US$ 1.04 બિલિયન (રૂ. 9,124.97 કરોડ) થઈ, તેમ છતાં નિકાસ વોલ્યુમમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો, જે ભાવમાં નરમાઈ દર્શાવે છે.
- રંગીન રત્નોનીનિકાસ US$ 414.43 મિલિયન (રૂ. 3,657.50 કરોડ) નોંધાઈ હતી, જે વાર્ષિક ધોરણે 0.80% (3.48% રૂ. ની દ્રષ્ટિએ) જેટલી ઓછી છે, જે સ્થિર પરંતુ ધીમી માંગ દર્શાવે છે.
ભાવમાં અસ્થિરતા
યુદ્ધને કારણે સોના અને ચાંદીના વૈશ્વિક ભાવમાં ભારે ઉતાર-ચઢાવ જોવા મળી રહ્યો છે.
કિરીટ ભણસાલીએ ઉમેર્યું કે, “નિકાસકારો અત્યારે સ્થિતિ પર નજીકથી નજર રાખી રહ્યા છે અને ટ્રેડ પાર્ટનર્સ સાથે મળીને સપ્લાય ચેઈન ચાલુ રાખવા પ્રયાસ કરી રહ્યા છે.”
નાણાકીય વર્ષના અંતિમ તબક્કામાં જીઓપોલિટિકલ સ્થિતિ કેવી વળે છે, તેના પર ભારતની આગામી વર્ષની નિકાસનો આધાર રહેશે.
Disclaimer : This information has been collected through secondary research and Diamond City Newspaper is not responsible for any errors in the same.
ડાયમંડ સિટી પર ગુજરાત, રાષ્ટ્રીય, આંતરરાષ્ટ્રીય, બિઝનેસ સહિતના હીરા ઉદ્યોગના તમામ સમાચાર વાંચો. લેટેસ્ટ ન્યૂઝથી અપડેટ રહેવા માટે સોશ્યિલ મીડિયામાં અમારી સાથે જોડાઓ.
FACEBOOK | TWITTER | TELEGRAM | PINTEREST | LINKEDIN | INSTAGRAM | WhatsApp | YouTube
